Grootste Kerststal van Europa2019-10-10T13:41:33+00:00

Grootste Kerststal van Europa

Na het enorme succes van vorig jaar wordt dit jaar de Grootste Kerststal van Europa tijdens Feest van Licht tentoongesteld. Het diorama is vanaf 1999 uitgegroeid tot ruim 100 vierkante meter en zo’n 1800 mens –en dierfiguren. Het diorama vertelt het hele kerstverhaal, van de aankondiging van de geboorte van Jezus tot aan de vlucht naar Egypte. Je dwaalt al kijkend langs Bethlehem, Nazareth, het meer van Galilea, Egypte en de woestijn, waar je de drie koningen kunt vinden. Het diorama heeft een unieke opstelling met veel oog voor detail. Er zijn voor –en oud christelijke volkswijsheden en symbolieken maar ook veel humoristische tafereeltjes in verwerkt. De beeldjes uit het kerstdiorama komen uit Italië, Spanje, Duitsland, Oostenrijk en Nederland en zijn er levensecht uit.

Sinds begin 2019 behoort de Grootste Kerststal van Europa aan de collectie van het museum, maar in 1999 zijn Roel den Dulk en Fred van der Zwet zijn begonnen met het uitbouwen van het Kerstdiorama. Wat ooit begon als een hobby, is nu uitgegroeid tot een groot succes waar jaarlijks vele bezoekers op af komen.

Kerst in Karton

Zoals inmiddels traditie is er jaarlijks een unieke collectie aan kerststallen te vinden tijdens Feest van Licht. Dit jaar voegen we aan de Grootste Kerststal van Europa en onze eigen kersstallen en wel heel bijzondere collectie toe: Kerst in Karton!
Ruim twintig jaar verzamelen Roel den Dulk en Fred van der Zwet bouwplaten van kerstgroepen, uitklapstallen en pop-up-kaarten uit de hele wereld. Kartonnen kerststallen hebben een lange traditie, die van land tot land sterk verschillen. Tijdens de tentoonstelling maakt de bezoeker kennis met de schoonheid, die bijzonder is vanwege de soms eenvoudige, maar ook kunstige en soms zelfs overdreven uitvoering.

Het ontstaan van de kartonnen stal

De eerste kartonnen stallen zijn aan het begin van de negentiende eeuw in Duitsland ontstaan. In die tijd was het niet gebruikelijk om thuis een kerstgroep neer te zetten. Deze stonden in kerken; voor particulieren was de aanschaf van een kerstgroep veel te kostbaar. Totdat een uitgever omstreeks 1825 op het idee kwam om een van een oud schilderij nageëtste afbeelding van de Heilige Familie op stevig papier te drukken en als uitknipstal op de markt te brengen. Steeds meer gezinnen schaften zo’n uitknipstal aan. Het gevolg was dat ook de omvang van hiervan toenam. Waren het eerst alleen een stal en de Heilige Familie met een ezel en een os, een enkele herder met één of twee schapen en drie koningen, al gauw kwamen er meer herders en schapen bij. Ook kregen de koningen bedienden, meer kamelen, paarden en zelfs olifanten! Er bestaan zelfs bouwplaten van twintig grote vellen karton waaruit wel tweehonderd of meer elementen uitgeknipt kunnen worden.

Tegenwoordig is het gebruik van bouwplaten van kerststallen in Duitsland en andere Europese landen grotendeels verdwenen. Alleen in Tsjechië worden er elk jaar nog vele nieuwe ontwerpen op de markt gebracht. Op veel plaatsen geven wordt aan plaatselijke kunstenaars de opdracht gegeven om kerstgroepen van karton te ontwerpen, waarin belangrijke gebouwen en soms ook (politieke) figuren uit hun plaats zijn verwerkt. We kunnen duidelijk spreken van een specifiek Tsjechische cultuur van bouwplaten van kerstgroepen.

Kerststallen uit heel Europa

In de expositie die tijdens Feest van Licht te zien is, zijn behalve uitknipplaten, bouwplaten, coulissenstallen en uitvouwkaarten en -platen ook verschillende pop-upkaarten en uitklapboeken van kerststallen te zien. Deze zijn afkomstig uit 19e en 20e eeuw uit Duitsland, Tsjechië, Oostenrijk, de Verenigde Staten, Engeland, België, Italië en Nederland.

Volg de ster

In de rechtervleugel van het hoofdgebouw waan je je tussen de sterren. Hier is de tentoonstelling ‘Volg de ster’ te bezichtigen. De ster is een centraal thema in het kerstverhaal en in deze tentoonstelling kun je er niet omheen, overal waar je kijkt zie je sterren. De ster boven Bethlehem, de drie koningen die de ster volgen en de herders die na het bezoek van de engelen een ster boven de stal zien, het komt allemaal terug in de kerststallen in de kerststallen.

Net als ieder jaar zijn de kerstkribben die hier staan opgesteld een selectie uit de eigen collecties van ons museum, onder andere uit de collectie Elisabeth Houtzager. In 1987 zijn deze omvangrijke collectie kerstkribben van mevrouw dr. Elisabeth Houtzager aan het museum geschonken. De zeer opmerkelijke verzameling telt meer dan 800 verschillende kerstgroepen afkomstig uit vele landen ter wereld in allerlei maten, materialen en technieken. De collectie is opgebouwd in een periode van vijftig jaar en geldt als één van de meest representatieve kerstkribbencollecties ter wereld die in particulier bezit tot stand kwamen!